Basisschool De Sassepoort – Spoor 9, Gent

In de wijk Nieuw-Zuid in Gent realiseerden we samen met KRAS-architecten twee nieuwe gebouwen: een school en een internaat. We kozen voor een zo compact mogelijke inplanting om de bestaande bomen, groenstructuren en het natuurlijke karakter van de site maximaal te behouden. Zo ontstaat een schoolomgeving met een uitgesproken groene uitstraling en voldoende schaduw op de speelplaatsen. In de toekomst ligt de school midden in een nieuw wijkpark dat via een oost-westfietspad verbonden wordt met de woonwijk. Door het volume op te delen in kleinere deelvolumes sluiten de gebouwen beter aan op de schaal van de kinderen en ontstaan er visuele doorzichten op de noord-zuidas.

Het bouwplot is opgeknipt volgens de dubbele programmatie: de school en het internaat vormen twee duidelijke entiteiten. Binnen de school onderscheiden we het schoolgebouw en het Stadsgebouw met lokalen voor jeugdwerking, ateliers en sportfuncties. Een tussenvolume koppelt de gedeelde ruimtes van school en Stadsgebouw en vormt de organisatorische draaischijf van de campus. Het internaat is volledig onafhankelijk georganiseerd en ligt aan de overzijde van een gedeelde speel- en groenzone. Deze helder gescheiden maar flexibel koppelbare onderdelen maken de campus toekomstbestendig.

De school zoekt bewust de verbinding met haar omgeving, maar beschermt tegelijk de leerlingen tegen overmatige prikkels. Daarom zijn school en internaat meer naar binnen gericht, terwijl het Stadsgebouw zich buiten de schooluren opent naar het publiek domein. Hier ontstaat een nieuw buurtpleintje met wadi.

De programmaverdeling vertaalt zich in een logische planopbouw. Het Stadsgebouw huisvest de brede school en de publieke functies: jeugdwerking en speelpleinwerking op het gelijkvloers met directe relatie tot het park, ateliers en sporthal op de eerste verdieping, en het dramalokaal op de tweede. Het gebouw kan volledig onafhankelijk van de school functioneren. Een trapkern en lift verbinden alle verdiepingen en sluiten aan op de ateliers en de binnenkamer, zodat de school tijdens de schooluren helder ontsloten is. Het centrale volume verdeelt de kinderen over de verdiepingen en biedt telkens een plek voor spel en ontmoeting, aangevuld met een afgeschermde buitenruimte op de terrassen. Op het gelijkvloers bevinden zich de hoofdingang, het secretariaat en een gespreksruimte. Op elke verdieping zijn een vergaderzaal en polyvalent atelier voorzien als transparante uitbreidingen van de centrale ruimte.

De school zelf heeft een meer geborgen karakter. Hier bevinden zich de klaslokalen en administratieve functies. Op het gelijkvloers liggen de refter, polyvalente zaal en keuken, zodat deze eenvoudig gedeeld kunnen worden met het internaat. De kleuterklassen liggen op de meest beschutte plek en grenzen rechtstreeks aan de buitenruimte. De klassen van de lagere school geven uit op een centrale binnenspeelruimte met overvloedig daglicht en zicht op het groen. Via een buitentrap is deze speelruimte rechtstreeks verbonden met de speelplaats. Een extra ondersteunende zone met administratie, therapielokalen, sanitair en berging vormt de buffer tussen klaszone en brede school.

Het internaat wil een echt thuis zijn op het Henri Story-plein. De organisatie is eenvoudig en doordacht: op elke verdieping liggen de slaapkamers rondom de leef- en ontspanningsruimten, waardoor een akoestische buffer ontstaat. Een groot dakterras vormt de buitenruimte en verlengt de leefruimtes naar buiten. Natuur is een bepalend element in het project. De klaszones openen zich aan alle zijden naar het groen, en via de buitentrap vooral naar de centrale groenzone tussen de gebouwen. De speelplaatsen zijn ingericht met natuurlijke speelelementen, minimale verharding en infiltrerende materialen. De omheining laat speelplaats, landschap en gebouwen in elkaar overvloeien. Lichte bijgebouwen bevatten de overdekte speelplaats en fietsenstalling. Elke zijde van de speelplaats biedt een ander type buitenruimte, met variatie in groen, verharding, balsportzones, zitplekken, heuvels, moestuin, zandbak en natuurlijke speelelementen.

De campus wordt ontworpen als een passief gebouw met minimale energievraag. Performante installaties, een fotovoltaïsch systeem en een lucht-waterwarmtepomp op het dak voorzien een groot deel van de energiebehoefte. Voor het materiaalgebruik kozen we eerlijke, natuurlijke materialen met een tactiele kwaliteit. Warme tinten, houten binnenschrijnwerk en zichtbaar beton bepalen de sfeer van beide gebouwen.